لەدوای دەستبەکاربوونی وەک نوێنەری تایبەتی ئەمەریکا بۆ عێراق، ناوی " تۆم باراک" زۆرجار لە بازنەی سیاسی عێراق و کوردیدا دێتە ئاراوە. ئەو بەتەنها نوێنەرایەتی خۆی ناکات، بەڵکو دیدگای ئیدارەیەکی ئەمریکییە کە هەوڵدەدات ئەولەویەتەکانی خۆی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا ڕێکبخاتەوە لە نێوان گۆڕانکارییە خێراکانی ناوچەیی و ململانێی ئاشکرا لە چەندین بەرەدا. بۆیە پرسیاری ڕاستەقینە ئەوە نییە تۆم باراک کێیە، بەڵکو چۆن سەیری عێراق دەکات بە گشتی و کورد بەتایبەتی؟!!
کورد کاتێک باسی دۆزی خۆی دەکات، باس لە گەلێک دەکات کە زمان و کولتوور و ناسنامە و یادەوەریی بەکۆمەڵ و مێژوویەکی دوور و درێژی خەباتی هەیە. بەڵام کاتێک بڕیاردەرانی پایتەختە گەوورەکان باس لە کورد دەکەن، زۆرجار باسەکە لە دەوری ئاسایش و هاوسەنگی هێز و سەقامگیری و بەرەنگاربوونەوەی تیرۆر و بەڕێوەبردنی قەیرانەکان دەسوڕێتەوە. ئەمانە دوو زمانی تەواو جیاوازن!!
بە حوکمدان بەو دیمەنە سیاسییەی ئێستا، پێدەچێت تۆم باراک لەم ڕوانگە تەقلیدییەوە کاربکات. ئەو وەک کۆمەڵێک پرسە نیشتمانییە کێبڕکێکارەکان سەیری عێراق ناکات، بەڵکو وەک خاکێک لێ دەڕوانێت کە دەبێت ڕێگری لە داڕمانی بکرێت. بۆیە لەم ڕوانگەیەوە کورد تەنیا نەتەوەیەک نییە کە داوای مافەکانی دەکات، بەڵکو یاریزانێکی سەرەکییە لە هاوکێشەی ئاسایش و سەقامگیریدا.
ئەم تایبەتمەندییە ڕەنگە لای زۆرێک لە کوردەکان بە باشی لێی نەڕوانرێت، بەڵام ڕەنگدانەوەی شێوازی بیرکردنەوەی زلهێزە گەوورەکانە. سەرکەوتنی دیپلۆماسی ئەمریکی بە پلەی ئەو هاوسۆزییەی مرۆڤ هەستی پێدەکات بۆ خواستەکانی گەلان ناپێورێت، بەڵکو بە توانای مرۆڤ بۆ پێشگرتن لە قەیرانەکان و پاراستنی بەرژەوەندییەکان و پاراستنی هاوسەنگیەکان دەپێورێت. هەر لەبەر ئەم هۆکارە، ئەوەی ئەمڕۆ بۆ واشنتۆن گرنگە، مشتومڕە مێژووییەکانی دەوروبەری مافە نەتەوەییەکان نییە، بەڵکو پاراستنی عێراقێکی تاڕادەیەک سەقامگیر و ڕێگریکردنە لە هەر ململانێیەک کە بتوانێت هەڕەشە لە بەرژەوەندییەکانی بکات یان ئاژاوە بخاتەوە!!
بەڵام کێشەکە کاتێک سەرهەڵدەدات کە هۆکاری گەلێکی تەواو لە ڕاپۆرتێکی ئەمنیدا بۆ تەنها بابەتێک کورت بکرێتەوە. کاتێک کورد لە ڕۆڵێکی کاتی ئەمنی، جوگرافی، یان سیاسیدا قەتیس دەبێت، جەوهەری مەسەلەکە لەدەست دەچێت. کورد لە ماوەی دەیان ساڵدا تەنیا بۆ ئەوەی تەنیا وەک فاکتەری سەقامگیرکەر سەیر بکرێت، دەیان هەزار گیانی بەخت نەکردووە. بەڵکو گەلێکن کە هەوڵ دەدەن پێگەی سیاسی و دەستووری و نەتەوەیی خۆیان پتەوتر بکەن، واقیعێک کە ناتوانرێت لە هیچ هاوکێشەیەکی ئەمنیدا کورت بکرێتەوە!!
ڕەنگە هەر ئەمەش وایکردبێت کە زۆرێک لە کوردەکان هەست بە وریاییەوە بکەن لە هەر نێردەیەکی نوێ یان بەرپرسێکی نێودەوڵەتی. مێژوو فێری کردوون کە زلهێزەکان بە خێرایی ئەولەویەتەکانیان دەگۆڕن. هاوپەیمانێک لە قۆناغێکدا ڕەنگە لە قۆناغێکی دیکەدا ببێتە نیگەرانییەکی لاوەکی. ئەوەی ئەمڕۆ پێدەچێت پابەندبوونێکی ستراتیژی بێت، ڕەنگە سبەی ببێتە تەنها وردەکارییەک لە حیساباتی گەورەتردا.
بەڵام زیادەڕەوی لە گرنگیدان بەو شتانەی کە تۆم باراک یان هەر کەسێکی تر دەیانەوێت، دەتوانێت ببێتە هۆی دەرەنجامێکی هەڵە. مەسەلەکە لای نێردەی ئەمەریکا نییە، بەڵکو لای کورد خۆیەتی. گەلان داهاتووی خۆیان لەسەر بەڵێنی ئەوانی تر بنیات نانێن، بەڵکو لەسەر توانای بنیاتنانی دامەزراوەی بەهێز و یەکخستنی گوتاری سیاسی خۆیان و بەرگریکردن لە بەرژەوەندییەکانیان بە شێوەیەکی واقیعی و زیرەکانە. بونیاتدەنرێت!
ڕەنگە تۆم باراک بیرۆکەی نوێ سەبارەت بە پەیوەندی نێوان بەغدا و هەولێر بهێنێتە ئاراوە، ڕەنگە هەوڵی کەمکردنەوەی گرژییەکان و کردنەوەی کەناڵەکان بۆ گفتوگۆ بدات. بەڵام ئەوەی دڵنیایە ئەوەیە کە هەر بەرپرسێکی ئەمریکی بە پلەی یەکەم پابەندی بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا دەمێنێتەوە. سەبارەت بە بەرژەوەندییەکانی کورد، کەس لە خودی کورد باشتر بەرگریان لێ ناکات!!
بۆیە ئەو پرسیارەی ئەمڕۆ دەبێ کورد نیگەران بکات، ئەوە نییە: چی لەجانتاکەی تۆم باراک دایە؟ بەڵکو: ئایا کورد دیدێکی یەکگرتووی هەیە کە جیهان ناچار بکات گوێیان لێبگرێت و تەنها وەک پرسێکی ئەمنی لە ناوچەیەکی پڕ لە کێشەدا ،مامەڵەیان لەگەڵدا نەکات؟!!
ئەم وتارە دەربڕی بۆچونی نووسەر خۆیەتی