لەو دنیایە پڕ لە هەواڵ و خێراییەدا کە تەکنەلۆژیا و پەنجەرە دیجیتاڵییەکان سنوورەکانیان ندووە و زانیاری وەک بریقەی تیشک دەگاتە دەست خوێنەر، پێگەی ڕاگەیاندن وەک چاوی کراوەی کۆمەڵگە و ئاوێنەی ڕاستەقینەی ڕووداوەکان قورساییەکی گەورەی پەیدا کردووە. ئاراستەکردنی هۆشیاری و دروستکردنی ڕای گشتی، دەسەڵاتێکی گەورە پێشکەش بە میدیا دەکات، بەڵام ئەم دەسەڵاتە مەرجی توندی هەیە کە خۆی لە پابەندبوون بە ڕاستی و ئەخلاقی پیشەکەدا دەبینێتەوە. لە هەرێمی کوردستانیشدا، وەک هەر مەیدانێکی تری پڕ لە گۆڕانکاری، ڕاگەیاندن مێژوویەکی پڕ لە هەوراز و نشێوی هەیە. ئەگەر بە چاوێکی کراوە و بێلایەن سەیری دۆخی ئەمڕۆ بکەین، بۆمان دەردەکەوێت کە میدیای کوردی لەبەردەم تاقیکردنەوەیەکی قورسدایە؛ لە لایەکەوە دەبێت پارێزگاری لە پیرۆزی و ڕاستگۆیی پیشەکە بکات، و لە لایەکی تریشەوە خۆی لەو تەڵە سیاسی و بازرگانییانە ڕزگار بکات کە بوونەتە بەشێک لە ژینگەی کارکردنی ڕۆژنامەگەری.
کاتێک دەگەڕێینەوە دواوە، ناکرێت چاو داخەین لەو دەستکەوت و فیداکارییە گەورەیەی کە ڕاگەیاندنی کوردی لە پاش ڕاپەڕین و لە بەستێنی کرانەوەی گشتیدا بەدەستی هێنا. لەو سەردەمەدا، ڕاگەیاندن توانی بەربەستە توندەکانی زیندانی ڕابردوو بشکێنێت و دەرفەت بۆ دەنگی جیاواز، ڕۆژنامەگەریی بوێر و کاری بەدواداچوون بڕەخسێنێت. ئەمەش دەرگایەکی گەورەی کردەوە بۆ خستنەڕووی کەموکوڕییەکان، ئاشکراکردنی گەندەڵییەکان، و هۆشیارکردنەوەی تاکەکان لە مافە سەرەتاییەکانیان. چەندین ڕۆژنامەنووسی دڵسۆز و دەزگای بوێر قوربانییان دا بۆ ئەوەی ڕاستی لە ژێر پەردەی تاریکیدا نەمێنێت، و ئەمەش ورە و هیوایەکی تری بە کۆمەڵگە بەخشیوە و دیموکراسییەتی کوردی خستە سەر ڕێڕەوێکی تازە.
بەڵام لە بەرامبەر ئەم وێنە درەوشاوەیەدا، واقعێکی تریش هەیە کە ناکرێت بشاردرێتەوە؛ ئەویش سێبەری قورسی حزبیبوون و بەرژەوەندییە تەنگەبەرەکانە کە بەسەر زۆرینەی کەرتی ڕاگەیاندندا کێشراوە. کاتێک ئاراستەی کارکردن دەبێتە قوربانی ململانێ سیاسییەکان، هەواڵ و زانیاری لە خزمەت بەرژەوەندی گشتیدا بەکارنایەت، بەڵکو دەگۆڕێت بۆ چەکێکی دەروونی و میدیایی. لەم ژینگەیەدا، ڕاستگۆیی یەکەم قوربانییە کە دەدرێت و متمانەی گشتیش وردە وردە پووکەنەوە بەخۆیەوە دەبینێت، بە جۆرێک کە خوێنەر جارجارە نازانێت باوەڕ بە کام لایەن بکات و بێهیوایی لە نێو چین و توێژەکانی کۆمەڵگەدا بڵاو دەبێتەوە.
جگە لەمە، لە سەردەمی ئێستای ڕۆژنامەگەریی ئەلیکترۆنی و ماڵپەڕەکاندا، تەوژمی بازاڕگەریی و ڕاکردن بە دوای بینەر و کلیکدا، ئاراستەیەکی تری ناتەندروستی دروستکردووە. بڵاوکردنەوەی هەواڵی نەپاڵاوتە، پەلەکردن لە گەیاندنی زانیاری بێ دڵنیابوونەوە، و بەکارهێنانی ناونیشانی هەڵخەڵەتێنەر لە پێناو کۆکردنەوەی لایک و سەرنجدا، زیانێکی گەورەی بە ناوەرۆکی پیشەکە گەیاندووە. پلاتفۆرمەکان لە جیاتی ئەوەی ببنە مەیدانی هۆشیاری و پێگەیاندنی ڕۆشنبیری، هەندێک جار دەبنە فاکتەری پشێوی، بڵاوکردنەوەی دەنگۆی ناڕاست و تێکدانی شیرازەی دەروونیی هاووڵاتییان، کە ئەمەش پێشێلکردنێکی ڕوونە بە بنەماکانی نووسینی هەواڵ و بێلایەنیی پیشەیی.
لە کاتێکدا جیهان بەرەو پێشکەوتنی مەزن لە بواری ڕۆژنامەگەریی شیکاری و ڕاستەقینەدا هەنگاو دەنێت، میدیای کوردی پێویستییەکی بەپەلەی بە خۆداچوونەوە و نوێگەری هەەیە. پێویستە دەزگا ڕاگەیاندنییەکان لەو بازنە داخراوەی بەرژەوەندییە حزبی و تەسکەکان دەرباز ببن و بگەڕێنەوە بۆ سەر ئاراستە ڕەسەنەکەی کارکردن کە خزمەتکردنی ڕاستەقینەی کۆمەڵگە و گەیاندنی دەنگی بێدەنگەکانە.
لە کۆتاییدا، ڕاگەیاندنی کوردی و بەتایبەت ڕۆژنامەگەریی ئەلیکترۆنی پێویستی بە پێداچوونەوەیەکی قووڵ و بوێرانە هەیە لە ستراتیژی کارکردنیدا. ڕاستگۆیی تەنها ڕستەیەکی جوان نییە لە کتێبەکاندا، بەڵکو مەرجی بنەڕەتیی مانەوەی هەر میدیایەکە کە بیەوێت ڕێز لە عەقڵ و شکۆی خوێنەر بگرێت. تا ئەو کاتەی دەزگاکانی ڕاگەیاندن لە هەژموونی هێزە سیاسییەکان و بەرژەوەندییە تایبەتەکان دەرباز نەبن و نەگەڕێنەوە بۆ بنەما ڕەسەنەکانی پیشەی ڕۆژنامەگەری و ڕێزگرتن لە ئەخلاقی کاری ڕۆژنامەنووسی، ڕاگەیاندن ناتوانێت ئەو پردە متمانەیە دروست بکات کە کۆمەڵگە هەمیشە چاوەڕێی دەکات و لە پێناویدا قوربانی بەخشیوە.
ئەم وتارە دەربڕی بۆچونی نووسەر خۆیەتی