شەهید غەزال‌و بەرگرینامەیەک لەخەڵک!

2 کاتژمێر پێش ئێستا

عەبدوڵڵای مەلا نوری

لەمەڕ کەیسی شەهید (غەزال مەولان)، پرسیارو گومان، لەسەر بێدەنگی خەڵکێکی زۆر دروستکرا؛ لەسەرئەوەی بۆ لەپرسی هێرش بۆسەر ڕۆژئاڤا خەڵکی سلێمانی‌و چالاکوانەکان هەڵوێستیان هەبوو، ئەی بۆ لەکەیسەکەی غەزالی شەهید، بێهەڵوێست بون؟! بەم هۆیەوە کوێرانەو بێڕەحمانە، سوکایەتی‌و بیڕێزییەکی لەڕادەبەدەر کرا.

دیارە لەکاتی ڕوداوی دڕندانەی شەهیدبونی ئەو خاتونە، ئەو دوو ڕۆژە لەگەڵ چەند هاوڕێیەک، بەهەندێک کاری خۆمان، لەسنوری قەڵادزێ‌و ڕانیە بوین، بەڵام لەدوای گەڕانەوەمان‌و دروستبونی ئەو هەڵایە، منیش یەکێکبوم لەو هەزاران کەسەی کە هەستم بەئازاری ویژدان‌و ئیحراجی دەکرد!

لەخۆم دەپرسی هەر بەڕاست تۆ بڵێی: لەشاری هەڵمەت‌و قوربانیدا مزگەتێک، یان ماڵێک نەبوبێت دەرگا بۆ ئەم شەهیدە بکاتەوە؟! تۆ بڵێی: لەمشارە گەورەیەدا کە لەلایەن خێرخوازانەوە دەیان ئۆتۆمبێلی داخراوی تایبەت، بۆ گواستنەوەی تەرم (بەبێ بەرامبەر) تەرخانکراون، کەچی هیچکام لەوانە، غیرەتی ئەوەیان نەبوبێت، تەرمی شەهید غەزال بۆ گۆڕستان بگوازنەوە، ئەمەش وایکردبێت تەرمەکە لەگەڵابەی پێکابێکدا، بەو جۆرە دابنرێت؟!

لەوەش کارەساتبارتر تۆ بڵێی: لەنزیکەی دوو ملێون هاوڵاتی کورد لەسنوری هەردوو پارێزگای سلێمانی‌و هەڵەبجە، تا دەگاتە ئیدارەکانی ڕاپەڕین‌و گەرمیان، ئەوەندە خەڵک دەستنەکوتبێت کە سەر قەبرانەکە قەرەباڵغ بکەن؟! ئەی ئەگەر بابەتەکە، هێندە پڕ لەترسناکی‌و پەشۆکان‌و تەنهایی بوە، ئەوە چۆنە بەکامێرا چرکە بەچرکەی تۆمارکراوەو مایک‌و وتاردان‌و مەراسیمی چەکداریش ڕێکخراوە؟!

لەم سۆنگەیەوە بڕیارمدا، بەدواداچون بکەم:
سەرەتا، تەلەفۆنێکم بۆ خاتوو پەیمان عزەدین کرد‌و پرسیم: تۆ ئاگاداری ئەم بابەت‌و پرسە بوی؟ وتی: نەخێر ئاگاداری نەبوم.

دواتر تەلەفۆنێکم بۆ کاک ئەبوبەکر هەڵەدنی کرد، ئەویش وتی: نەخێر ئاگادارنەکراوم، هەروەها تەلەفۆنێکم بۆ کاک حاکم شێخ لەتیف کرد، هەم دیس ئەویش وتی: نەخێر قوربان هیچ کەس خەبەری پێنەداوم، نەک هەر ئەوەندە، بەڵکو ئەم بەڕێزانەش ئەوەیان نەشاردەوە، کە نیگەرانن لەوەی ئاگادارنەکراون.

بۆ ئەم ناوانەم هێنا؟ چونکو وێڕای بونی جیاوازیی لەبۆچونماندا، بەڵام لەڕابردودا، لەسەر چەندین پرسی پەیوەندیدار بەخەمی گشتیی‌و کوردبون‌و نیشتیمان، (لەگەڵ چەندین هاوڕێی دیكه‌شدا)، یەکتر ئاگادارکردنەوەو ڕاوێژو کارو چالاکی هاوبەشمان هەبوەو هەیە.

لەبەدوداچونەکانم بەردەوامبوم؛ بەزمانێکی گللەیی ئامێزەوە تەلەفۆنێکم بۆ کاک کەمال ڕەئوف خاوەنی دەزگای میدیایى شارپرێس کردو لێم پرسی: تۆ ئاگاداری ڕێوشوێنی پرسەی شەهید غەزال بویت؟ وتی: ئاگاداری نیوەی بابەتەکە بوم، هەروەها وتیشی: هەر لەسەرەتاوە وا بەباش زانرابوو، چەند کەسێکی کەم بەشداریی مەراسیمی ناشتنەکە ببن، بەڵام کاتێک چوینەسەر قەبرستان، لەکاتژمێر دوو تا سێ چاوەڕێبوین، دواتر لەبرادەرانی کۆمەڵەوە هەواڵ هات، کە بەهۆی باری ئەمنییەوە ناشتنەکە ناکرێت، ئیدی گەڕاینەوە، بەڵام دواتر ئێمەش شۆکبوین، کە لەفەیسبوکەوە بینیمان بەو جۆرە مەرسیمەکە بەڕێوەچوە!

هەر لەبەدوادچون بەردەوامبوم، لەدۆستێکی خۆم لەناو کۆمەڵەی زەحمەتکێشان پرسی، لەوه‌ڵامدا وتی: بەڵێ بەهۆی باری ئەمنیەوە خۆمان بڕیارماندا قەرەباڵغی نەکرێت‌و لەسنورێکی دیاریکراودا مەراسیمەکە بەڕێوەبچێت‌و گۆڕانکاریی لەکاتەکانیشدا کرا، بەڵام بەداخەوە بەزانین بێت یان بەنەزانیی، بەلاڕێدابراو نەمزانی ئاوا دەکەوێتەوە، هەروەها وتی: تەنانەت بەشێک لەهاوڵاتیانی کوردی ڕۆژهەڵات‌و لایەنەکانی دیكه‌ش کە لەم سنورە نیشتەجێن، نیگەرانبون لەوەی کە ئاگادارنەکراون.

هەر دوێنێ نەوید میهراوەر ئەندامی دەستەی کارگێڕیی کۆمەڵە، لەلێدوانێکدا کۆمەڵێک ڕاستی دیكه‌شى خستەڕوو وتی: (لەبەرئەوەی گواستنەوەی تەرمەکە زۆر ئاشکرانەبێت، لەهیچ ئۆرگانێک یان لایەنێک داوای ئه‌مبۆڵانسمان نەکرد، بەباشمانزانی بۆ ڕەچاوکردنی دۆخی ئەمنی، بەئۆتۆمبێلی ئاسایی تەرمەکە بگوازرێتەوە)، هەروەها نەوید میهروەر ئەوەشی وت، (به‌گوێره‌ى زانیارییەکان، مزگەوتی شێخ سەعیدی پیران ئامادەکرابوو).

بەمجۆرە دەردەکەوێت، زۆرێک لەو چیرۆک‌و قسەو باسانەی کە لەسەر کەیسی شەهید غەزال وتران‌و نوسران، ڕاستنەبون، بەڵکو چەواشەکردنی ڕای گشتیی بون.

سەبارەت بەپرسی کەمتەرخەمی نەخۆشخانەکانیش پێمخۆشە ئەوە بڵێم، بەدەر لەوەی سوپاس‌و پێزانینی زۆرم بۆ ماندبونی ستافی هەردوو نەخۆشخانەی شۆڕش‌و بەخشین هەیە، لەهەمانکاتدا پێموایە: کاتێک بریندارێک دەبرێتە بەردەستیان، جا کوردبێت یان غەیرەکورد، ئیدی دەبێت هەموو یاساو ڕێنماییەک بەلاوه‌ بنرێت، تائەوکاتەی بریندارەکە چارسەردەکرێت، لەمڕوەوە هەر کەمتەرخەمییەک کرابێت، لادان‌و بێڕەوەشتییە بەپیشەی پزیشکی‌و پێویستە لێپرسینەوە بکرێت.

لەگەڵ ئەوه‌شدا زۆر دڵنیام (بەشێک) لەو گوشارانەی کە لەسەر نەخۆشخانەی بەخشین دروستکراوە، هی ئەوه‌یە کە موڵکی حزبێکی لاوازی ئیسلامییە، ئەگەرنا، خۆ نەخۆشخانەی شۆڕشیش تا ئەندازەیەکی زۆر هی یەکێتییە، کە حزبێکی گەورەترەو لەحکومەتیشدایە، بۆیە دەبوو ڕەخنەی هەموان زیاتر ڕوو لەکەموکوڕیەکانی ناو نەخۆشخانەی شۆڕش بێت، کەچی خودی قسەبێژەکانی کۆمەڵەی زەحـەتکێشانیش پاساویان بۆ نەخۆشخانەی شۆڕش دەهێنایەوە!

سەرئەنجام، بەناوی هەزاران کەسەوە کە غەدریان لێکرا دەپرسین: ئەگەر مەراسیمی ناشتنی شەهید غەزال، لەبەر باری ئەمنی پێویستی بەبێدەنگی هەبوو، ئەی بۆ بابەتەکەتان وەها خستە ناو میدیاو سۆشیاڵمێدیاکانەوە، کە گوایە خەڵکی ئەم شارە بێهەڵوێستبون؟! خۆ بەپێچەوانەشەوە، ئەگەر پێویستی بەوە هەبوو هەزاران کەس لەژن‌و پیاو بچنەسەر قەبرستان‌و مەراسیمێکی شکۆداری بۆ ڕێکبخرێت، ئەی بۆ لەهەمان ئەو پەیج‌و میدیایانەوە بانگەوازتان بۆ خەڵک نەکرد، تا پێکەوە لەسلێمانیەوە، بەیەکدەنگی، بانگی حەق‌و کۆڵنەدان بەگوێی دوژمن‌و داگیرکەردا بدەین؟! ئەگەر پێتانوابوو: کەیسی غەزال کەیسی کوردبونە، بۆ ڕێگەتاندا، بکرێتە بابەتی ململانێی نێوان تیڤییەکانی وەک: ئاڤاو کەناڵ8و کوردستان 24و گەلی کوردستان‌و ڕوداو؟!.

لەکۆتاییدا دەپرسم: کە خودی حزبی کۆمەڵە نەیوسیتبێت خەڵک ئاگاداربێت، ئیدی گوناهی خەڵک چییە؟! ئایا ئێستا خەڵک‌و ئێمەومانان حەقی گلەیی‌و گومانکردنمان نییە؟! ئایا ئەم هەڵایە بۆ سفرکردنەوەی ئەو ڕۆڵە گەورەو مێژوییە نەبوو، کە خەڵکی هەرێم بەگشتیی‌و سلێمانی بەتایبەتی لەپرسی ڕۆژئاڤادا گێڕایان؟! ئایا بەمجۆرە لەپەرتەوازەیی‌و کارکردن دەتوانین ڕوبەڕوی ئەو مەترسیانە ببینەوە، کە لەسەر گەلەکەمان دروستدەبن؟ ئایا ئەمە بۆ خۆبەپاڵەوانکردن نەبوو؟! ئایا ئەم بابەتە تێکەڵ بەکەیسەکانی سەرۆک کۆمارو گۆڕینی پارێزگاری کەرکوک‌و ململانێی نەگریسی مەلایی‌و جەلالی نەکرا؟ ئەپرسم لەدوای دروستکردنی ئەو هەڵایە، ئەو هەموو گومان‌و سوکایەتییەی کە بەخەڵک کرا، ئایا ویژدانتان ئاسوده‌یە؟! ئایا هی ئەوەنییە ئەو بەڕێزانەی لەم مەسەلەیەدا ڕۆڵێکی نەرێنیان گێڕاو درزو گومانیان دروستکرد، داوای لێبوردن لەخەڵک بکەن؟

ئەم وتارە دەربڕی بۆچونی نووسەر خۆیەتی