شارپرێس:

دەوڵەت باخچەلی لەئەنكەرەوە بەزمانی هەڕەشەو سڕینەوە، نەخشەی سوریایەکی 'بێ کورد' وێنا دەکات، چاودێرانیش ده‌ڵێن، "واقیعی مەیدانی ئاماژە بەڕاستییەکی پێچەوانە دەدات؛ کورد لەسوریا تەنها ژمارەیەکی سیاسیی نییە، بەڵکو فاکتەری یەکلاکەرەوەو بەربەستی پۆڵایینە کە هیچ هاوکێشەیەکی ناوچەیی بەبێ ڕەزامەندیی ئەو سەرناگرێت"، جه‌ختیشده‌كه‌نه‌وه‌، "هێرشەکانی ئەنكەرەو لێدوانە توندەکانی هاوپەیمانەکەی ئەردۆغان، پێشئەوەی نیشانەی هێز بن، گوزارشتن لەترسی تورکیا لەقەوارەیەک کە بۆ ماوەی 10 ساڵ نەک هەر خۆی ڕاگرت، بەڵکو بوە کلیلی سەرەکیی ئاسایش‌و سەقامگیریی لەڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست‌و سه‌رتاسه‌رى جیهانیشدا".

کاتێک باخچەلی دەڵێت گۆڕانکارییەکانی سوریا "وەرچەرخانی حەتمین بۆ ئاسایشی تورکیا"، مەبەستی تەنها پاراستنی سنور نییە، ئەنكەرە ئێستا سوریا وەک "حەوشەی پشتەوەی خۆی" دەبینێت، ئەمە گۆڕانکارییە لەستراتیژیی "بەرگری"یەوە بۆ "داڕشتنەوەی نەخشە"؛ واتە تورکیا دەیەوێت پشکی شێری هەبێت لەدیاریکردنی ناسنامەی داهاتوی دیمەشق.

باخچەلی بەنوێنەرایەتی باڵی توندڕەوی دەسەڵات پەیامێکی بڵاوكرده‌وه‌و وتى، "هیچ جێگەیەک بۆ قەوارەی کوردی نییە"، بەکارهێنانی دەستەواژەی "تەواوکردنی پاکتاوی تیرۆر" ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە تورکیا ڕەنگە تەنها بەناوچە سنورییەکان نەوەستێت، بەڵکو پاڵپشتی هێزە سورییەکان بکات تا قوڵایی ڕۆژهەڵاتی فورات‌و داماڵینی هەسەدە لەهەر جۆرە دەسەڵاتێکی سیاسیی.

ئەم قسانە لەکاتێکدایە کە ئەمریکا چاوی لەپاراستنی هاوپەیمانە کوردەکانیەتی، باخچەلی بەزمانی ئەمر واقیع قسە دەکات؛ ئەو دەڵێت، "سوریا بەرەو "سیستمێکی یەکگرتوو" دەچێت، ئەمەش بەواتای داخستنی دەرگا بەڕوی هەر جۆرە دانوستانێکی نێودەوڵەتی بۆ "فیدراڵیزم" کە واشنتۆن وەک چارەسەر دەیبینێت.

چاودێران پێیانوایه‌، باخچەلی وەک سەرۆکی مه‌هه‌په‌، پێویستی بەمجۆرە لێدوانە توندانە هەیە بۆ بەهێزکردنی پێگەی جەماوەریی خۆی لەناو تورکیادا، ئەو سەرکەوتنی گروپه‌ چه‌كداره‌كانى سه‌ر به‌وڵاته‌كه‌ى لەسوریا، وەک سەرکەوتنی ئیرادەی تورکیا وێنا دەکات، تا بڵێت، تورکیا بوەتە هێزی یەکلاکەرەوەی ناوچەکە.

هه‌روه‌ك باس له‌وه‌شده‌كه‌ن، لێدوانەکانی باخچەلی تەنها بۆچون نین، بەڵکو "ڕاگەیاندنی جەنگێکی سیاسیی‌و سەربازییە" دژی هەر ئەگەرێکی بەهێزبونی کورد لەسوریای دوای به‌شار ئەسەد، ئەو دەیەوێت دیمەشقێکی نوێ دروست ببێت کە تیایدا "کورد تەنها هاوڵاتی بێت بەبێ مافی نەتەوەیی"و "تورکیاش تەنها سەرپەرشتیاربێت".

پەیامەکانی باخچەلی دەریدەخەن کە تورکیا هیچ سازشێک لەسەر پرسی کورد لەسوریا ناکات، ئەنكەرە ئێستاى سوریا بەهەلدەزانێت بۆ ئەوەی پێشئەوەی کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بگاتە ڕێککەوتنێکی سیاسی کۆتایی، پێگەی کورد لەڕوی سەربازییەوە لاوازبکات یان بەتەواوی لەناویانبەرێت.

شرۆڤه‌كاران باس له‌وه‌ده‌كه‌ن، لەکاتێکدا دەوڵەت باخچەلی بەزمانی هەڕەشەو سڕینەوە باس لەداهاتوی سوریا دەکات، بەڵام ڕاستییە مەیدانییەکان ئاماژە بۆ واقیعێکی جیاواز دەکەن، پێگەی کورد لەسوریا (ڕۆژئاواى كوردستان) تەنها گرێدراوی ڕەزامەندیی ئەنكەرە نییە، بەڵکو چەند ڕەهەندێکی هێزی هەیە کە تورکیا ناتوانێت بەئاسانی نادیدەیان بگرێت.

چاودێران ده‌ڵێت، "هێزی ڕێکخراوو ئەزمونی 10 ساڵەى كورد له‌ڕۆژئاواى كوردستان وایكردوه‌، كورد خاوه‌نى دامەزراوەی سیاسیی، ئیداریی‌و سەربازیی (هەسەدە) بێت، ئەو هێزە وەک تەنها هێزی کاریگەر لەشەڕی دژی داعشدا ناسراوە، ئەمەش شەرعیەتێکی نێودەوڵەتی‌و ئەخلاقی پێبەخشیون کە ناتوانرێت بەلێدوانێکی سیاسیی یان هێرشێکی کاتیی لەناوببرێت".

هەر هەوڵێکیش بۆ پەراوێزخستنی کورد یان هەڵوەشاندنەوەی قەوارەکەی كورد، به‌بڕواى چاودێران، سوریا دەگەڕێنێتەوە بۆ چوارگۆشەی یەکەمی ناسەقامگیریی‌و شەڕی ناوخۆو جیهانیش تێگەیشتوە کە بەبێ بەشداریی کورد، هیچ "سیستمێکی یەکگرتوو" لەسوریادا سەرناگرێت‌و تەنها دەبێتە هۆی دروستبونی بۆشایى ئەمنی کە گروپە توندڕەوەکانی وەک داعش دوبارە تێیدا گەشە دەکەنەوە.

هەرچەندە باخچەلی باس لە"سیستمێکی یه‌كگرتوى ناوه‌ندى بۆ سوریا" دەکات، بەڵام بونی هێزەکانی ئەمریکاو هاوپەیمانان لەناوچەکانی ژێر دەسەڵاتی کورد، بەربەستێکی گەورەن لەبەردەم خەونە فراوانخوازییەکانی تورکیا، کوردیش وەک هاوبەشێکی ستراتیژیی ڕۆژئاوا ماونەتەوەو تێپەڕاندنیان باجێکی سیاسیی‌و دیپلۆماسی قورسی بۆ ئەنكەرە دەبێت.

ئەگەرچی باخچەلی گۆڕانکارییەکان بە"وەرچەرخانی حەتمی" بۆ تورکیا دەزانێت، بەڵام مێژوی ئەمدواییەی ناوچەکە سەلماندویەتی کە "کورد فاکتەرێکی جێگیرە نەک گۆڕاو"، هەر پڕۆژەیەکیش بۆ داهاتوی سوریا ئەگەر ئیرادەی نەتەوەیی‌و سیاسی کورد لەبەرچاو نەگرێت، تەنها وەک "ئاشتییەکی کاتیی" دەمێنێتەوە، کورد لەسوریا تەنها "لایەنێک" نین لەکێشەکەدا، بەڵکو "بەشێکی دانەبڕاون لەچارەسەر"و هەر هەوڵێک بۆ سڕینەوەیان، ڕەنگە تورکیا خۆی ڕوبەڕوی قەیرانێکی قوڵتر بکاتەوە کە لەدەرەوەی سنورەکانیەوە بۆی بێتەوە.